Een tuinkas verlengt je seizoen aan beide kanten: je zaait weken eerder en oogst weken langer. Maar er zijn een paar keuzes die je maar één keer maakt, en de belangrijkste is de maat.
Neem hem groter dan je denkt
Dit is de meest voorspelbare spijt bij kassen. Zodra je er een hebt, wil je er meer in. Een kas van 2 bij 2 meter klinkt ruim tot je er twee kweektafels in zet en er zelf ook nog in moet kunnen staan en draaien.
Praktisch: reken op minstens 4 vierkante meter als je serieus wilt kweken, en houd er rekening mee dat je langs de tafels een looppad van 50 tot 60 centimeter nodig hebt. Een smalle, lange kas werkt vaak beter dan een vierkante van dezelfde oppervlakte, omdat je dan aan beide zijden een kweektafel kunt zetten met het pad in het midden.
Groter heeft nog een voordeel: hoe meer luchtvolume, hoe stabieler de temperatuur. Een kleine kas warmt in de lentezon binnen een uur op tot 40 graden en koelt 's nachts net zo hard weer af. Dat schommelen is precies wat zaailingen niet verdragen.
Aluminium of hout
Aluminium
Onderhoudsvrij, licht, en de profielen zijn dun zodat er veel licht binnenkomt. Dat laatste telt in de Nederlandse winter serieus mee. Nadeel: aluminium geleidt warmte, dus 's nachts koelt de kas sneller af, en een aluminium frame voelt kaal.
Let op de dikte van de profielen en op de vraag of er een stormstang of extra verankering bij zit. Goedkope aluminium kassen zijn vooral goedkoop op dat punt, en een kas die opwaait neemt meestal de beplanting mee.
Hout
Warmer van uitstraling en isolerend, dus stabielere nachttemperaturen. Je kunt er ook makkelijk iets aan vastschroeven, wat bij aluminium niet kan. Nadeel: de balken zijn dikker en houden dus licht tegen, en onbehandeld hout in een vochtige kas vraagt onderhoud. Kies geïmpregneerd of gebruik red cedar.
Glas of polycarbonaat
Tuinbouwglas geeft het meeste licht en gaat het langst mee, maar breekt en is zwaar. Polycarbonaat is onbreekbaar, isoleert beter (vooral de dubbelwandige platen) maar verspreidt het licht en vergeelt op termijn. Voor een moestuinkas is dubbelwandig polycarbonaat vaak de verstandigste keuze, zeker als er kinderen of ballen in de tuin zijn.
Ventilatie is belangrijker dan verwarming
Iedereen denkt bij een kas aan warm houden. In de praktijk gaan er meer planten dood aan oververhitting en schimmel dan aan kou. Een kas zonder voldoende ventilatie is in april een oven en in oktober een schimmelbak.
Reken op minstens één dakraam per twee meter kaslengte, plus een deur die je open kunt zetten. Een automatische raamopener met een hydraulische cilinder heeft geen stroom nodig, kost weinig en opent het raam zodra het te warm wordt. Voor wie overdag niet thuis is, is dat het beste dat je kunt kopen.
De fundering
Zet een kas nooit los op het gras. Een stevige basis doet twee dingen: hij houdt het frame haaks, zodat ramen en deuren blijven sluiten, en hij houdt de kas op zijn plek bij storm. Opties, van eenvoudig naar degelijk:
- een grondframe van de fabrikant, verankerd met grondankers
- een rand van stoeptegels of betonbanden
- een strook beton of een rij betonblokken
Belangrijk: waterpas werken. Een kas die een centimeter scheef staat, heeft ramen die niet meer sluiten, en dat merk je pas de eerste stormnacht.
Waar zet je hem
Zo veel mogelijk zon, dus niet onder bomen, en met de lange zijde op het zuiden als dat kan. Uit de overheersende windrichting, die in Nederland zuidwest is. En op een plek waar je er met een gieter of slang bij kunt, want anders wordt water geven een klus en dat merk je in juli.
Kort samengevat
Neem hem een maat groter dan gepland, kies dubbelwandig polycarbonaat tenzij je echt glas wilt, zorg voor voldoende dakramen met een automatische opener, en zet hem waterpas op een verankerde fundering.
Bekijk de tuinkassen, broeikassen en oppottafels, of de planten en kweken collectie.